Tôi vẫn nhớ rõ một giai đoạn trong đời mình, khi cứ hai giờ sáng là tôi tỉnh giấc, với tay lấy điện thoại trên đầu giường, mở ra xem số dư tài khoản. Như thể nhìn nhiều lần thì con số sẽ tự lớn lên. Nó không lớn lên. Nó nằm đó, lạnh lùng, nhỏ hơn rất nhiều so với những khoản tôi phải trả.

Đó là quãng tôi gánh nợ vì đầu tư sai hướng. Tôi đã rót tiền vào những thứ tôi tưởng là cơ hội, để rồi nhìn nó cuốn theo cả vốn lẫn niềm tin của mình. Áp lực đè nặng tới mức tôi ngồi vào bàn làm việc mà đầu rỗng tuếch, không nghĩ ra nổi một ý tưởng. Một người vốn sống bằng sự sáng tạo như tôi, bỗng thấy mình cạn khô. Đã có lúc tôi đứng rất gần bờ vực phá sản, và tôi hiểu cảm giác đó nó bóp nghẹt lồng ngực ra sao.

Nhưng chính trong những đêm tối đó, tôi học được một điều mà tôi muốn trao lại cho bạn. Kẻ thù thật sự không phải là con số. Nó là nỗi sợ.

Con số chỉ nằm yên trên giấy, vô tri. Chính cái đầu hoảng loạn mới phóng đại nó lên gấp mười lần, vẽ ra đủ viễn cảnh sụp đổ, rồi làm tôi tê liệt đúng vào lúc tôi cần tỉnh táo nhất. Tôi nhận ra mình đang tiêu hao năng lượng vào việc lo sợ, thay vì vào việc tìm lối ra. Càng sợ, đầu càng tối. Đầu càng tối, càng không thấy đường. Đó là một cái vòng luẩn quẩn nuốt chửng con người ta.

Ngày tôi gỡ được thế bí, không phải vì tôi bỗng giỏi hơn hay gặp may. Mà vì tôi ép mình bình tĩnh lại. Tôi bắt đầu ngồi xuống, lấy giấy bút, viết hết mọi khoản ra. Khoản nào tới hạn trước, khoản nào còn khất được, việc nào sáng mai làm ngay để có dòng tiền. Khi mọi nỗi sợ mơ hồ trong bóng tối được kéo ra ánh sáng và xếp thành hàng rõ ràng, chúng bỗng nhỏ lại. Vẫn nặng, nhưng đã là thứ tôi cầm nắm được, thay vì một bóng ma.

Tôi nói điều này với gần hai mươi năm thương trường sau lưng, và với cả những vết sẹo do chính tôi tự gây ra. Tiền bạc thì mỗi người mỗi cảnh, tôi không dám bảo cách của tôi đúng cho mọi tình huống của bạn. Nhưng có một điều tôi chắc chắn. Bạn không bao giờ giải được một bài toán tiền bạc bằng một cái đầu kiệt sức và một trái tim đang run. Giữ được mình điềm tĩnh giữa cơn túng quẫn, đó đã là một nửa lời giải rồi.

Nên đêm nay, nếu bạn lại trằn trọc vì những con số, hãy thử ngồi dậy và viết chúng ra. Đừng để chúng quay cuồng trong đầu thêm nữa. Đêm rồi cũng qua. Và người chịu sắp xếp lại nỗi sợ của mình để sáng mai tỉnh táo bước tiếp, thường là người tìm thấy điểm bứt phá trước.

Nguyễn Trương Tuyến
Vì cuộc sống tốt đẹp của bạn.